OSIJEK                     OSIJEK

GALERIJA ESPERANTSKE POVIJESTI  1. DIO      GALERIO DE ESPERANTA HISTORIO 1a PARTO

 

Prvi svjetski adresar esperantista iz 1889, naslovnica i stranice s Osječankama (Hradil Ana, Augusta i Ema, Hergović Natalija i Pilepić Marija).
Riječ je o prvim esperantistima u Hrvatskoj i jugoistočnoj Europi, te među prvih 1.000 u svijetu.
La 1-a adresaro de esperantistoj (1889), la titolpaĝo kaj la paĝoj kun osijekaninoj (Hradil Ana, Augusta kaj Ema Hergović Natalija kaj Pilepić Marija)
Temas pri la unuaj esperantistoj en Kroatio kaj en sudorienta Eŭropo, apartenantaj al la unuaj mil en la mondo.

Marija Pilepić (1871 - 1962), prvi hrvatski esperantist - fotografija oko 1920.    ///   Ema Hradil (?) i Augusta Hradil oko 1890.g.      
Marija Pilepić (1871 - 1962), la unua esperantisto en Kroatio - foto el ĉ. 1920    ///  Ema Hradil (?) kaj Augusta Hradil, ĉ. la jaro 1890

  
 

FOTOGRAFIJA IZ 1912,  SJEDE (s lijeva) ANA (HRADIL) KRVARIĆ i AUGUSTA (HRADIL) DIERICH
STOJE:  MLADI KAMILO (ANIN SIN), vjerojatno VIKTOR KRVARIĆ (SUPRUG),
NEPOZNATA ŽENA (VJEROJATNO SESTRA EMA?) I NEPOZNATI MUŠKARAC, VJEROJATNO ANTUN DIERICH

LA FOTO EL 1912,  SIDAS (de maldekstre) ANA (HRADIL) KRVARIĆ kaj AUGUSTA (HRADIL) DIERICH
STARAS:  JUNA KAMILO (FILO DE ANA), verŝajne VIKTOR KRVARIĆ (LA EDZO),
NEKONATA VIRINO (VERŜAJNE LA FRATINO EMA?) KAJ NEKONATA VIRO, VERŜAJNE ANTUN DIERICH

Osječka petorka iz 1889 - Prvi esperantisti u Hrvatskoj (fotografije iz kasnijeg razdoblja) - Pet djevojaka zapisanih u Zamenhofovom adresaru iz 1889
Osijeka Kvinopo el 1889 - La unuaj esperantistoj en Kroatio (fotoj el pli postaj jaroj) - Kvin junulinoj el Zamenhofa adresaro el 1889

*            *            *

Josip Anschau (Anšau) (1860-1939), VODITELJ PRVOG ESPERANTSKOG TEČAJA U OSIJEKU, početkom 1911. u Klubu hrvatskih književnika.
Objavio članak "Esperanto i učiteljstvo" u almanahu "MI" toga društva. Jedini poznati aktivni osječki esperantist prije Prvog svjetskog rata.
Josip Anschau (Anšau) (1860 - 1939), gvidis la unuan esperantan kurson en Osijek, komence de 1911 en la Klubo de Kroataj Verkistoj.
Verkis la artikolon "Esperanto kaj la instruista fako" an la almanako "MI" de tiu klubo. La sola konata aktiva osijeka esperantisto antaŭ la unua mondmilito.
 

Spominjanje prvog poznatog tečaja esperanta u Osijeku (početkom 1911, voditelj Josip Anschau, uz podršku "Kluba hrvatskih književnika" u Osijeku).
Ovdje je dio članka iz "La Suda Stelo" broj 4-5, svibanj 1935, sjećanja Rudolfa Franjinog Magjera na ta vremena.
Magjer je bio predsjednik tog književnog kluba i zet Josipa  Anschaua ali vjerojatno sam nije bio esperantist.
Mencio de la unua konata kurso de Esperanto en Osijek (komence de 1911, gvidanto Josip Anschau, subtenata de la "Klubo de kroataj verkistoj" en Osijek).
Ĉi tie estas parto de artikolo el jugoslavia e-gazeto "La Suda Stelo" numero 4-5, majo 1935, memoroj de Rudolf Franjin Magjer pri tiu tempo.
Magjer estis prezidanto de tiu verkista klubo kaj bofilo de Josip Anschau, sed verŝajne mem ne estis esperantisto.

Članci iz glasila hrvatskih esperantista "Kroata Esperantisto" (Zagreb, 1909-1911) u kojima se spominje i Osijek:
(Špicerovo predavanje o esperantu u Klubu hrvatskih književnika u Osijeku i reklama za sapun i pomadu osječkog apotekara J.C.Dieneša)
Artikoloj el la organo de kroataj esperantistoj "Kroata Esperantisto" (Zagreb, 1909-1911), en kiuj menciiĝas Osijek:
(prelego de s-ro Špicer pri Esperanto en la Klubo de kroataj verkistoj en Osijek kaj reklamo por sapo kaj pomado de la osijeka apotekisto J.C.Dieneš)

Skromne esperantske novine "La Provo" (Zagreb) - u broju od 1. veljače 1922. da u Osijeku ima mnogo esperantista, ali neorganiziranih!
Modesta esperanta gazeto "La Provo" (Zagreb) - la 1-an de februaro 1922 ĝi asertas, ke en Osijek ekzistas multaj esperantistoj, sed neorganizitaj!

"La Provo" - u broju od 1. ožujka 1922. kaže da u Osijeku poštanski službenici marljivo uče esperanto i učlanjuju se u UEA,
o čemu izvještava Milan Klem (greškom Klein), kojega predlažu za UEA-delegata za Osijek.
Za njega inače znamo da je bio poštanski službenik, i bit će da je on i vodio taj tečaj!
"La Provo" - la 1-an de marto 1922 diras, ke en Osijek poŝtoficistoj lernas Esperanton kaj membriĝas UEA, pri kio raportas Milan Klem
(erare Milan Klein), kiu verŝajne gvidis la kurson.

Dopisnica koju je 1922. iz Osijeka poslao osječki esperantist Milan Klem Društvu hrvatskih esperantista u Zagreb
Poŝtkarto kiun en 1922 el Osijek sendis osijeka esperantisto Milan Klem al Kroata esperantista asocio en Zagreb

"Hrvatski list" (osječke novine!), 10. i 13. travnja 1923. - Osnivanje tzv. Kluba esperanta (prvi takav klub u Osijeku!)
Osijeka gazeto "Hrvatski list" (Kroata Folio), la 10-an kaj 13-an de aprilo 1923 - Fondo de la t.n. "Klubo de Esperanto" (la unua klubo en Osijek!)

ARTHUR SPILLER (1882, Osijek - 1930, Zagreb) - PRVI PREDSJEDNIK PRVOG ESPERANTSKOG DRUŠTVA U OSIJEKU (1923)
ARTHUR SPILLER (1882, Osijek - 1930, Zagreb) - LA UNUA PREZIDANTO DE LA UNUA ESPERANTA SOCIETO EN OSIJEK (1923)
La teksto kiun pri Esperanto li publikigis jam en 1909 en la gazeto "Hrvatske pravice" numeroj 39 i 40.

MILAN KLEM(1903-1965), tajnik prvog esperantskog kluba u Osijeku (1923). Suosnivač tog kluba,  kao i, barem indirektno preko svojih učenika,
u godini 1926. i sljedećeg kluba "Obstine antaŭen" (Uporno naprijed). Taj klub je trajao do 1941. i bio je temelj sveukupnog esperantizma u Osijeku.
Na susjednim slikama je žig tog kluba i dio nadgrobnog govora kojeg je 1965. na Klemovom sprovodu izgovorio Franjo Smerdel, tajnik kluba "Liberiga Stelo".
MILAN KLEM (1903-1965), sekretario de la unua esperanta klubo en Osijek (1923). Kunfondinto de tiu klubo kaj, almenaŭ nerekte pere de siaj lernantoj, en la jaro 1926 ankaŭ de la sekvanta klubo "Obstine antaŭen". Tiu dua klubo ekzistis ĝis la jaro 1941 kaj estis bazo de la tuta esperantismo en la urbo.
Apudaj fotoj prezentas sigelmarkon de la klubo kaj parton de la funebra parolo, kiun en 1965 por Klem eldiris Franjo Smerdel, sekretario de la klubo "Liberiga Stelo".

"Hrvatski list", 25.2.1926.  -  Tečaj esperanta u Osijeku kao priprema za osnivanje kluba (budući "Obstine Amtaŭen", osnovan tek u prosincu 1926!)
"Hrvatski list" (Kroata Folio), 10 feb 1926  - Esperanta kurso en Osijek (preparo por fondo de klubo "Obstine antaŭen", efektive fondita en la decembro 1926!)

ESPERANTSKO DRUŠTVO "OBSTINE ANTAŬEN" OSIJEK
GLAVNO  DRUŠTVO ESPERANTISTA U OSIJEKU, OSNOVANO KONCEM 1926. I SLUŽBENO ODOBRENO 25.1.1927. TRAJALO DO RATA 1941.
ESPERANTO-SOCIETO "OBSTINE ANTAŬEN" OSIJEK
LA ĈEFA ESPERANTA SOCIETO EN OSIJEK, FONDITA FINE DE LA JARO 1926 KAJ OFICIALE APROBITA 25.1.1927. DAŬRIS ĜIS LA MILITO 1941.

"Konkordo" (novine jugoslavenskih esperantista) u broju 1 (siječanj) 1927. daju kratku vijest o osnivanju kluba "Obstine antaŭen" u Osijeku
i najavljuje javno predavanje o esperantu u kinu "Urania" dana 30.1.1927.
"Konkordo" (gazeto de jugoslaviaj esperantistoj) en la numero 1 (januaro) 1927 informas koncize pru la fondo de la klubo "Obstine antaŭen" en Osijek
kaj anoncas publikan prelegon pri Esperanto la 30-an de januaro 1927

Dragutin Wranka (1904-1980)         Stjepan Predrijavac (1901-1966)
       

"Hrvatski list", 1.2.1927.  -  Javno predavanje o esperantu - predaje u Osijeku Dušan Maruzzi iz Zagreba
"Hrvatski list" (Kroata Folio), 1 feb 1927 - Publika prelego pri Esperanto  - prelegis en Osijek s-ro Dušan Maruzzi el Zagreb

SVI ESPERANTSKI KLUBOVU U OSIJEKU IZMEĐU DVA SVJETSKA RATA

PRVI BEZIMENI "ESPERANTSKI KLUB" IZ 1923. ILI SE RASPAO, ILI NIJE NIKADA SLUŽBENO NI REGISTRIRAN, TE JE VJEROJATNO PRERASTAO U NOVI KLUB
"OBSTINE ANTAŬEN" 1926.   NJEGOV PREDSJEDNIK JE BIO ARTUR SPILLER, A TAJNIK MILAN KLEM.

ESPERANTSKO DRUŠTVO "OBSTINE ANTAŬEN" OSIJEK JE BILO GLAVNO DRUŠTVO ESPERANTISTA U OSIJEKU,
OSNOVANO KONCEM 1926. I SLUŽBENO ODOBRENO 25.1.1927. TRAJALO DO 1941. PRVI PREDSJEDNIK DRAGUTIN WRANKA, A TAJNIK STJEPAN PREDRIJEVAC.
KASNIJI PREDSJEDNIK LAVOSLAV KRAUS. I PREDRIJEVAC, I KRAUS UČILI SU ESPERANTO OD MILANA KLEMA IZ PRETHODNOG KLUBA!

GODINE 1934. SE IZ "OBSTINE"-a IZDVOJILA GRUPA ČLANOVA I OSNOVALA KLUB "PROSPERO" (PREDSJEDNIK DRAGUTIN WRANKA). VEĆ POSLIJE 3 MJESECA
SU GA NJEGOVI ČLANOVI SAMI  RASPUSTILI I VRATILI SE U "OBSTINE ANTAŬEN".

OTPRILIKE KONCEM 1935. DOLAZI U OSIJEKU DO NEKE KRIZE, ČIJE RAZLOGE DANAS NE ZNAMO, PA SE PUNO ESPERANTISTA ISPISALO IZ KLUBA "OBSTINE".
DA ONI IPAK NE BI BILI IZGUBLJENI ZA ESPERANTO, OSNOVAN JE 1936. KLUB "VERDA STELO", KOJI JE TAKOĐER TRAJAO DO 1941. VOĐA: LADISLAV FIRICZKY.
ČINI SE DA JE AKTIVNOST "OBSTINE" SASVIM SPLASNULA, DOK JE "VERDA STELO" JOŠ NEŠTO POKUŠAVAO, ALI SITUACIJA JE BILA NEPOVOLJNA I POLITIČKI.

"RADNIČKO ESPERANTSKO DRUŠTVO" NASTALO JE 1933. KAO OSJEČKA SEKCIJA ISTOIMENOG DRUŠTVA NA NIVOU HRVATSKE, A PRI SAVEZU SINDIKATA.
ONO JE ZBOG POLITIČKIH RAZLOGA (UTJECAJ KOMUNISTA) ZABRANJENO 1938. SVE ŽALBE NA TO RJEŠENJE SU ODBIJENE, A PONOVNI POKUŠAJ STJECANJA DOZVOLE 1940. NIJE USPIO, KAO NI POKUŠAJ PONOVNOG RADA POD NOVIM IMENOM "ZAMENHOF" (1938).

DAKLE SU SAMO IZMEĐU 1936. i 1938. POSTOJALA ISTOVREMENO TRI KLUBA ESPERANTISTA U OSIJEKU!

ĈIUJ ESPERANTAJ KLUBOJ EN OSIJEK INTER LA DU MONDMILITOJ

*                *                *

"Hrvatski list", 6.3.1927. - Prva godišnja skupština društva "Obstine Antaŭen"
"Hrvatski list" (Kroata Folio), 6 mar 1927 - La unua jarkunveno de la societo "Obstine Antaŭen"

"Konkordo" (novine jugoslavenskih esperantista) broj 2-3/1927 (ožujak) daju vijest o rastu esperantskog pokreta u Osijeku i 3 istovremena tečaja jezika
"Konkordo" (gazeto de jugoslaviaj esperantistoj) numero 2-3/1927 (marto) informas pri disvastiĝo de la movado en Osijek kaj pri 3 kursoj samtempe

"Hrvatski list",  21.10.1927. - Tečajevi esperanta u Osijeku
"Hrvatski list" (Kroata Folio), 21 okt 1927 - Iuj kursoj de Esperanto en Osijek

"Konkordo" 9-10/1927. (listopad) daju vijest o tome kako Osječani (a naročito Dragutin Wranka) podučavaju esperanto i osnivaju nove klubove u okolnim gradovima
"Konkordo" en la numero 9-10/1927 (oktobro) informas, ke osijekanoj instruas Esperanton kaj fondas novajn klubojn en najbaraj urboj

"Konkordo" 11-12/1927. (prosinac) daju vijest o novim tečajevima u Osijeku u listopadu, te u Donjem Miholjcu (novi klub!) i u Belišću
"Konkordo" 11-12/1927 (decembro) informas pri novaj kursoj en Osijek (oktobro) kaj en najbaraj urboj Donji Miholjac (nova klubo!) kaj Belišće

*        *        *

"Hrvatski list", 30.4.1928. - Druga godišnja skupština društva "Obstine Antaŭen"
"Hrvatski list" (Kroata Folio), 30 apr 1928  -  La dua jarkunveno de la societo "Obstine Antaŭen"

*        *        *

U prvim godinama kraljeve diktature (1929-1931) je esperantski život u cijeloj državi splasnuo.
En la unuaj jaroj de la reĝa diktaturo (1929-1931) la esperanta movado en la tuta lando tre malprosperis.

*        *        *

"Hrvatski list", 15.12.1932.  -  Zamenhofov dan u Osijeku 1932.
"Hrvatski list", 15 dec 1932  -  Zamenhofa tago en Osijek 1932

"Hrvatski list", 11.6.1933.  -  Javno predavanje o Africi i esperantu - crni esperantist Kola Ajayi u Osijeku
"Hrvatski list" (Kroata Folio), 11 jun 1933 - Publika prelego pri Afriko kaj Esperanto  - nigrula preleganto Kola Ajayi en Osijek

Esperantsko društvo "Obstine Antaŭen" Osijek, 1935 (iz časopisa "La Suda Stelo", povodom 8. Kongresa jugoslavenskih esperantista 1935. u Osijeku)
       Esperanto-societo "Obstine Antaŭen" el Osijek, 1935 (el "La Suda Stelo", okaze de la 8-a Kongreso de jugoslaviaj esperantistoj en Osijek, en 1935)

Diploma za položeni početni tečaj esperanta, izdana od strane kluba "Obstine antaŭen" 1934,
a tečaj je držao član toga kluba Dragutin Wranka, i to u Vukovaru, prema Cseh-metodi.
Diplomo por finita porkomencanta kurso, donita fare de la klubo "Obstine antaŭen" Osijek en la jaro 1934,
kaj la kurson gvidis ĝia membro Dragutin Wranka, en la proksima urbo Vukovar, laŭ la Cseh-metodo.

"La Suda Stelo", 4/1934

Dio zapisnika s osnivačke skupštine Esperantskog društva "La Prospero" u Osijeku, travanj 1934.
Kao razlog osnivanja se navodi podvojenost Osijeka na Gornji grad i Donji grad, ali je očigledno da se zapravo dio esperantista iz postojećeg društva
"Obstine Antaŭen", predvođen Dragutinom Wrankom, izdvojio radi protesta zbog politički lijeve struje koja je tada ojačala u Obstine-u.
Ali već nakon 3-4 mjeseca se "La Prospero" sam ukinuo, a ljudi i imovina se vratili u "Obstine Antaŭen", čak prije nego li je država stigla odobriti novo društvo.
Parto de la protokolo de la fondkunveno de la esperanta societo "La Prospero" en Osijek, aprilo 1934.
Kiel argumenton por fondo de la dua societo en Osijek oni ĉi tie mencias konsiston de Osijek el 2 partoj sufiĉe malproksimaj (Supra kaj Malsupra Urbo), sed evidente okazis tio, ke parto de esperantistoj el la jam ekzistanta societo ""Obstine Antaŭen", gvidate de Dragutin Wranka, foriris pro protesto kontraŭ maldekstra politika grupo, kiu tiam estis fortiĝinta en "Obstine". Tamen post 3-4 monatoj "La Prospero" nuligis sin mem, kaj la homoj kaj la posedaĵo revenis al "Obstine Antaŭen".

"Hrvatski list" (osječke novine!), 29. srpanj 1934. o osječkim esperantistima 
Osijeka gazeto "Hrvatski list" (Kroata Folio) pri osijekaj esperantistoj, la 29-an de julio 1934

Esperantsko društvo "Obstine Antaŭen" Osijek, 1935 (iz časopisa "La Suda Stelo", povodom 8. Kongresa jugoslavenskih esperantista 1935. u Osijeku)
       Esperanto-societo "Obstine Antaŭen" el Osijek, 1935 (el "La Suda Stelo", okaze de la 8-a Kongreso de jugoslaviaj esperantistoj en Osijek, en 1935)

Organizacijski odbor  8. Kongresa jugoslavenskih esperantista 1935. u Osijeku (prema časopisu "La Suda Stelo")
 LKK de la 8-a Kongreso de jugoslaviaj esperantistoj en Osijek, en 1935 (el "La Suda Stelo")

Ivo Lapenna poziva jugoslavenske esperantiste da dođu na kongres u Osijek (1935, "La Suda Stelo")
Ivo Lapenna invitas jugoslaviajn esperantistojn partopreni la kongreson en Osijek (1935, "L Suda Stelo")

VIII kongres jugoslavenskih esperantista, Osijek, 1935, sudionici ispred Hrvatskog narodnog kazališta.
La oka kongreso de jugoslaviaj esperantistoj, Osijek, 1935, partoprenantoj antaŭ la Kroata Nacia Teatro.

Protokol svečanog otvaranja 8. kongresa 1935. u Osijeku, prema esperantskim novinama "La Suda Stelo"  (nastavak:  stranica 2, stranica 3, stranica 4)
Protokolo de la solena malfermo de la 8-a kongreso 1935 en Osijek, laŭ "La Suda Stelo"  (daŭrigo:  parto 2, parto 3, parto 4)
 

Rječnik "4.000 vortoj", Kraus i Wranka (vidi poslije)     La vortaro "4.000 vortoj" de Kraus kaj Wranka (vidu poste)

"La Suda Stelo" - veljača 1936         "La Suda Stelo" - februaro 1936

*            *            *

"VERDA STELO" - NOVI KLUB U 1936, NASTAO KAO REZULTAT NEPOZNATE KRIZE
"VERDA STELO" - NOVA OSIJEKA KLUBO EN 1936 - FONDITA PRO IA NEKONATA ESPERANTA KRIZO EN LA URBO

"La Suda Stelo" - svibanj 1936.          "La Suda Stelo" - majo 1936

"Hrvatski list", 13.7.1936.  -  Konstituirajuća skupština "Verda Stelo", drugog/paralelnog esperantskog društva u Osijeku - Razlog nepoznat
"Hrvatski list", 13 jul 1936  -  Fondkunveno de "Verda Stelo", alia / paralela esperanta societo en Osijek - La kialo nekonata

17.5.1936.  -  Upravo osnovano društvo "Verda Stelo" moli odobrenje za rad od osječke policije
17.5.1936.  -  la ĵus fondita societo "Verda Stelo" petas aprobon de la urba polico

(KRAJ EPIZODE O OSNIVANJU "VERDA STELO")     (FINO DE LA RAKONTO PRI FONDADO DE "VERDA STELO")
 

*             *            *

"LA SUDA STELO" - NOVINE ESPERANTISTA JUGOSLAVIJE - TEKSTOVI IZ 1937. KOJI SE ODNOSE NA OSIJEK
"LA SUDA STELO" - GAZETO DE JUGOSLAVIAJ ESPERANTISTOJ - TEKSTOJ EL 1937 KIUJ RILATAS AL OSIJEK

Dva osječka kluba - svibanj 1937              Du osijekaj kluboj - majo 1937

LSS, lipanj 1937 (Godišnja skupština Radničkog esperantskog društva u Osijeku) LSS, junio 1937 (Jarkunveno de Laborista Esperanta Societo en Osijek)	LSS, studeni 1937 (djelatnost Verda Stelo - Osijek) LSS, novembro 1937 (agado de Verda Stelo - Osijek)

Privatna inicijativa  M.Jakupovića za osnivanje esperantskog muzeja u Osijeku (lipanj 1937) + Aktivbost "Verda Stelo" (prosinac 1937)
Privata iniciato de M.Jakupović por fondo de esperanta muzeo en Osijek (junio 1937) + Agado de "Verda Stelo" (decembro 1937)

*             *            *
 

Dokument kojim osječka policija 1938. predlaže nadležnom državnom organu ukidanje Radničkog esperantskog društva u Osijeku,
a s kojim se država složila, i do kojeg je došlo poslije par mjeseci.
Dokumento per kiu osijeka polico en 1938 proponas al koncerna ŝtata instanco malpermesi la societon "Laborista Esperanto-Societo" en Osijek,
kun kio la ŝtato konsentis, kaj la malpermeso efektiviĝis post 3-4 monatoj.
 

Problemi koje su 1938. svi osječki (i još neki hrvatski) esperantski klubovi imali s policijom - povod su antimilitarističke razglednice nađene u LES-u kod Premuža
Problemoj,  kiujn en 1938 havis osijekaj (kaj aliaj) esperantaj kluboj kun la polico - la preteksto estis kontraŭmilitismaj poŝtkartoj trovitaj en LES ĉe s-ano Premuž
 

Nakon što je zbog političkih razloga zabranjeno i raspušteno lijevo Radničko esperantsko društvo (1938),
iste godine pokušano je osnivanje društva "Zamenhof", ali to nije odobreno od strane države. Ovdje je negativno mišljenje policije.
Post kiam pro politikaj kialoj estis malpermesita la politike maldekstra "Laborista Esperanto-Societo" (1938),
la samsn jaron oni provis fondi novan societon "Zamenhof", sed vane. La ŝtato ne permesis, kaj ĉi tie estas negativa opinio de la polico.
 

*             *            *

"LA SUDA STELO" - NOVINE ESPERANTISTA JUGOSLAVIJE - TEKSTOVI IZ 1938. KOJI SE ODNOSE NA OSIJEK
"LA SUDA STELO" - GAZETO DE JUGOSLAVIAJ ESPERANTISTOJ - TEKSTOJ EL 1938 KIUJ RILATAS AL OSIJEK

(Očigledna je kakva-takva aktivnost kluba "Verda Stelo", ali nema zapisa o radu kluba "Obstine Antaŭen"!)
(Videble iom aktivas la societo "Verda Stelo", sed apenaŭ menciiĝas en LSS la societo "Obstine Antaŭen"!)

*             *            *

"LA SUDA STELO" - NOVINE ESPERANTISTA JUGOSLAVIJE - TEKSTOVI IZ 1939. KOJI SE ODNOSE NA OSIJEK
"LA SUDA STELO" - GAZETO DE JUGOSLAVIAJ ESPERANTISTOJ - TEKSTOJ EL 1939 KIUJ RILATAS AL OSIJEK
 

(Siječanj - 1939 - Januaro)

(Svibanj i rujan  1939 - Majo kaj junio)

*             *            *

"LA SUDA STELO" - NOVINE ESPERANTISTA JUGOSLAVIJE - TEKSTOVI IZ 1940. i 1941. KOJI SE ODNOSE NA OSIJEK
"LA SUDA STELO" - GAZETO DE JUGOSLAVIAJ ESPERANTISTOJ - TEKSTOJ EL 1940 kaj 1941 KIUJ RILATAS AL OSIJEK

*            *            *

Svjetski rat    1939 (1941)  -  1945    Mondmilito

Esperantska aktivnost u Europi slabi uoči drugog svjetskog rata. Rat je u Hrvatskoj (Jugoslaviji) počeo u travnju 1941.
Nova vlast zatvara esperantske klubove. To se dogodilo i u Osijeku.
Esperanta agado en Eŭropo malfortiĝas antaŭ la 2-a mondmilito. La milito en Kroatio (Jugoslavio) komenciĝis en la aprilo 1941.
Nova reĝimo fermas esperantajn klubojn. Tio okazis ankaŭ en Osijek.

K R A J    P R V O G    D I J E L A             F I N O   D E   L A  U N U A   P A R T O
 

Galeriju je zamislio, fotografije skupio, tekstove sastavio i stranicu u računalu kreirao Davor Klobučar iz Osijeka.
La Galerion planis, la fotojn kolektis, la tekstojn verkis kaj la paĝon enkomputiligis Davor Klobučar (la urbo Osijek, Kroatio).